تاکید گروسی بر نظارت و راستیآزمایی آژانس در هرگونه توافق تهران-واشنگتن
به گزارش ایسنا، رافائل گروسی، مدیر کل آژانس بینالمللی انرژی اتمی اعلام کرد که این نهاد آماده راستیآزمایی هرگونه توافق هستهای احتمالی میان ایالات متحده و ایران است. او تاکید کرد که در صورت دستیابی به چنین توافقی، نظارت و راستیآزمایی نقشی محوری ایفا خواهد کرد.
اظهارات گروسی پس از اعلام دستیابی تهران و واشنگتن به تفاهمنامه پایان جنگ با میانجیگری پاکستان مطرح شده است. اگرچه به گفته دو طرف، فرایند نهایی شدن و امضای این تفاهمنامه هنوز تکمیل نشده است. طبق این تفاهمنامه، با تمدید ۶۰ روزه آتشبس مذاکرات درباره برنامه هستهای ایران و سرنوشت ذخایر اورانیوم ایران آغاز خواهد شد.
خبرگزاری یونهاپ گزارش داد که گروسی روز گذشته در حاشیه سمیناری که توسط آژانس برای خبرنگاران رسانههای جهانی در جمع خبرنگاران ترتیب داده شده بود، گفت: «مهمترین مسئله برای آژانس، راستیآزمایی است و این که ما بخشی از راهکار باشیم تشریفاتی بسیار مهم و ضروری است.»
او افزود: «وقتی آنها بر سر چیزی توافق کنند و از ما بخواهند راستیآزمایی را انجام دهیم، باید به شورای حکام مراجعه کنم تا برای آن اجازه بگیرم.»
گروسی همچنین با اشاره به این که هرگونه توافقی احتمالا به اقدامات نظارتی جامعی نیاز دارد، گفت: «اگر توافقی حاصل شود، جامع خواهد بود و ما باید به همه ابعاد آن توجه کنیم.»
تاکید گروسی بر ایفای نقش در راهکاری دیپلماتیک برای مسئله برنامه هستهای ایران در حالی است که تهران تاکید کرده اگر آژانس میخواهد بخشی از راهحل دیپلماتیک برای برنامه هستهای ایران باشد، باید از تبدیل گزارش فنی به ابزار فشار سیاسی پرهیز کند. پادمان با اقدام نظامی، تهدید و قطعنامهسازی تقویت نمیشود، بلکه با بیطرفی، رعایت حقوق بینالملل، احترام به حاکمیت دولتها و محکومیت صریح حمله به تاسیسات تحت نظارت آژانس تقویت میشود.
تهران در زمان جنگ ۱۲ روزه که تاسیسات هستهای تحت پادمان ایران از سوی آمریکا بمباران شد، از بیعملی گروسی در اجرای تعهداتش نسبت به حفاظت از تاسیسات و خودداری از موضعگیری صریح حقوقی او در برابر تکرار حملات متجاوزانه علیه نیروگاه اتمی و تاسیسات هستهای ایران در جنگ اخیر انتقاد کرده بود.
همکاری ایران با آژانس پس از جنگ ۱۲ روزه به تعلیق درآمد، اگرچه دو طرف طی توافق قاهره بر سر شکل جدیدی از همکاریها با تفاهم رسیدند که امکان نظارت آژانس بر تاسیسات بمباراننشده ایران را فراهم میکند. گروسی اخیرا مدعی شده است که نزدیک به یک سال است به تاسیسات آسیبدیده ایران دسترسی ندارد و این موضوع بر تداوم اطلاع آژانس از مقادیر و محل مواد هستهای غنیشده با خلوص بالای ایران اثر داشته است
به گفته ایران، این «وضعیتی است که در خلأ ایجاد نشده است، بلکه به خاطر آن ایجاد شده که تأسیسات هستهای تحت پادمان، هدف حملات نظامی آمریکا و رژیم اسرائیل قرار گرفتند. نمیتوان منشأ اختلال را نادیده گرفت و سپس پیامد همان اختلال را علیه ایران صورتبندی کرد.»